Şirin, Said Emre2026-01-142026-01-142025Şirin, S. E. (2025). A case study for re-domestication in Turkish translation system: Texier’s Asie Mineur. Çeviribilim ve Uygulamaları Dergisi, 39, pp. 197-213. https://doi.org/10.37599/ceviri.17691882687-2846https://doi.org/10.37599/ceviri.1769188https://hdl.handle.net/20.500.13055/1244Anatolia, as the cradle of civilizations, with its rich cultural, historical, and natural heritage, has attracted not only the peoples living on its lands but also travelers, researchers, and scholars from different geographies. This study examines the translations of French archaeologist Charles Texier’s Asie Mineure, written after his travels and observations in 19th-century Anatolia, into Turkish. The Turkish translations of the work are analyzed within the framework of the concepts of re-domestication, cultural textless back translation, and paratextuality. Originally published in French in 1839, the work was translated into Ottoman Turkish in 1923, and later, in 2002, this version was revised, simplified, and adapted into Modern Turkish Language. During this process, various paratexts were added, and editorial modifications were introduced. A striking aspect of the study is that the significant temporal gap between the two translations is reflected in both the linguistic structure of the work and the translation policies applied. Comparative analysis suggests that the agents of the modern Turkish translation system, finding the domestication of the first translation insufficient, may have adopted a re-domestication policy in the second translation. Ultimately, the study argues that it makes an important contribution to understanding the rich translation and cultural activities spanning from the late Ottoman period to the early Republican era, and that it constitutes a valuable case for translation studies. Thus, the work is regarded not only as a written and linguistic translation product, but also as a source reflecting the diversity of translation policies within their historical context.Medeniyetlerin beşiği olan Anadolu, sahip olduğu kültürel, tarihi ve doğal zenginlikleriyle yalnızca üzerinde yaşayan toplumların değil, aynı zamanda farklı coğrafyalardan gelen seyyahların, araştırmacıların ve bilim insanlarının da ilgisini çekmiştir. Bu çalışmada, 19. yüzyılda Fransa’dan gelerek Anadolu’yu gezip inceleyen Fransız arkeolog Charles Texier’in Asie Mineure adlı eserin Türkçe çevirileri incelenmektedir. Eserin Türkçe çevirisi; yeniden yerlileştirme, kültürel metinsiz geri çeviri ve yan metinsellik kavramları çerçevesinde değerlendirilmiştir. İlk olarak 1839’da Fransızca yayımlanan eser, 1923’te Osmanlı Türkçesine çevrilmiş, 2002 yılında ise bu çeviri modern Türkçeye aktarılmış ve sadeleştirilmiştir. Bu süreçte esere çeşitli yan metinler eklenmiş ve düzenlemeler yapılmıştır. Çalışmanın dikkat çeken yönü, iki çeviri arasındaki uzun zaman farkının eserin dilsel yapısına ve uygulanan çeviri politikalarına yansımasıdır. Karşılaştırmalı incelemede ilk çevirideki yerlileştirmeyi yeterli bulmayan modern Türk çeviri dizgesi eyleyicilerinin ikinci çeviride yeniden yerlileştirme politikasını tercih etmiş olabileceği iddia edilmektedir. Sonuç olarak bu çalışma, Türk çeviri tarihi açısından geç Osmanlı’dan Cumhuriyet’in ilk dönemine uzanan çeviri ve kültür faaliyetlerini anlamada önemli bir katkı sunmakta ve çeviribilim alanında değerli bir örnek teşkil ettiği iddia edilerek Türk çeviri dizgesinde yeniden yerlileştirmenin dikkate değer bir örneğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Böylelikle, eser yalnızca yazılı ve dilsel bir çeviri ürünü değil, aynı zamanda çeviri politikalarının tarihsel bağlamdaki çeşitliliğini yansıtan bir kaynak olarak değerlendirilmektedir.trinfo:eu-repo/semantics/openAccessAnatoliaRe-DomesticationCultural Textless Back TranslationParatextualityAnadoluYeniden YerlileştirmeKültürel Metinsiz Geri ÇeviriYan MetinsellikArticle10.37599/ceviri.176918839197213